Άλλη μια σημαντική πρσωπικότητα που εμφανίστηκε στην πολιτική ζωή της Ελλάδας στα δύσκολα χρόνια του Εθνικού Διχασμού ήταν ο Π. Τσαλδάρης. Με μικρασιατική καταγωγή, σπούδασε νομικά και πρωτοεμφανίστηκε στην πολιτική το 1910 όταν εκλέγεται πληρεξούσιος της Αργολιδοκορινθίας στην Αναθεωρητική Βουλή της ίδιας χρονιάς. Έκτοτε εκλεγόταν συνεχώς. Ήταν στενός φίλος του Δ. Γούναρη και συμμετείχε και ως υπουργός στην κυβέρνησή του.
Όταν επικράτησε το κίνημα της Εθνικής Αμύνης (1917) ο Τσαλδάρης εξορίστηκε αρχικά στην Ύδρα και μετά στη Σκόπελο, όντας ηγετικό στέλεχος των Εθνικοφρόνων. Το Μάρτιο του 1922 σοβαρά προβλήματα υγείας τον ανάγκασαν να φύγει στο εξωτερικό, επιστρέφοντας όμως στην Ελλάδα μετά τον τραγικό Σεπτέμβρη του 1922, συνελήφθη ως πολιτικός εγκληματίας και φυλακίστηκε. Τελικά, μετά τη Δίκη των Έξι και την εκτέλεση του Γούναρη αποφυλακίστηκε μετά από αμνηστία που του δόθηκε (1923).
Το Μάιο του 1924 ανέλαβε την αρχηγία του Λαϊκού Κόμματος, όπως είχε μετονομαστεί το κόμμα των Εθνικοφρόνων. Αποδείχτηκε ένας εξαιρετικά μετριοπαθής πολιτικής με έντονη διάθεση να καταλαγιάσουν τα πολιτικά πάθη, γι’αυτό και απέφυγε να έρθει σε ανοιχτή σύγκρουση με τους Φιλελεύθερους. Θεωρούσε ότι για το πολιτειακό ζήτημα αρμόδιος να αποφασίσει ήταν ο λαός με Δημοψήφισμα. Ο ίδιος θεωρούσε ότι το πολίτευμα της Βασιλευομένης Δημοκρατίας ήταν το καλύτερο για την Ελλάδα προσπαθώντας να μαζέψει τους φανατικούς Βασιλόφρονες του κόμματός του.
Το 1932 το κόμμα του κέρδισε τις εκλογές. Φοβούμενος ένα πραξικόπημα από τους Φιλελεύθερους, δε δίστασε να δώσει γραπτή δήλωση ότι αναγνώριζε το Δημοκρατικό καθεστώς. Ενώ σχημάτισε κυβέρνηση συνεργασάις με το Εθνικό Ριζοσπαστικό Κόμμα και το κόμμα Ελευθεροφρόνων, πολύ σύντομα η χώρα θα οδηγηθεί σε νέες εκλογές όπου θα νικήσουν τα κόμματα της ενωμένης αντιπολίτευσης. Τότε εκδηλώθηκε το αποτυχημένο πραξικόπημα του Πλαστήρα που όξυνε πάλι τις σχέσεις μεταξύ του Λαϊκού κόμματος και εκείνου των Φιλελευθέρων.
Το Μάρτιο του 1933 σχηματίζει πάλι νέα κυβέρνηση εν μέσω γενικής έντασης. Τότε γίνεται και η δεύτερη απόπειρα δολοφονίας του Ε. Βενιζέλου. Το Λαϊκό Κόμμα υπό το φόβο νέου πραξικοπήματος του Βενιζέλου δίνει φωνή στα πιο ακραία μέλη του, που πιέζουν τον Τσαλδάρη να καταργήσει άρθρα του Συντάγματος και να περιορίσει τις ελευθερίες των πολιτών. Εκείνος συναίνεσε με μεγάλο δισταγμό. Αυτή η μετριοπάθεια τού στοίχισε πολλούς οπαδούς αλλά και στελέχη του κόμματός του. Τελικά το 1935 ανετράπη με πραξικόπημα υποκινούμενο από τους Παπάγο και Ρέππα.
Έφυγε από τη ζωή στις 17 Μαΐου 1936 από ανακοπή.
Ιάσων Μακρυγιάννης
Τ. Γεν. Δ/ντης Πολυμέσων και ΜΜΕ
